ΣΚΙΡΙΤΕΣ – ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΟΥ ΣΠΑΡΤΙΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ

praxagoras

Από τους λιγότερο γνωστούς πολεμιστές της αρχαιότητος κατά την κλασική περίοδο ήσαν οι Σκιρίτες. Ποιοί ήσαν όμως οι Σκιρίτες;

Είναι αλήθεια, ότι δεν έχουμε αρκετά στοιχεία από τους αρχαίους Έλληνες συγγραφείς. Έχουν διασωθεί ελάχιστα και κυρίως κάποιες αναφορές. Το όνομά τους οι Σκιρίτες το πήραν από την περιοχή καταγωγής τους την Σκιρίτιδα.http://www.gtp.gr/LocPage.asp?id=64027

Ως περιοχή ήτο τραχιά και ορεινή, αφιλόξενη χώρα, στα βόρια της λακωνικής, ανάμεσα στους ποταμούς Οινούντα και Ευρώτα. Το όνομα Σκιρίτης έχει κοινή ρίζα με το σκίρος που σημαίνει ασβεστόλιθος, γύψος, σκληρό πέτρωμα.

Οι Σκιρίτες σύμφωνα με τον Στέφανο Βυζάντιο και τον Ησύχιο τον Αλεξανδρέα ήσαν Αρκάδες («Σκιρίτης λόχος, ούτω καλούμενος ο προκινδυνεύων. Ην δε Αρκαδικός»). Ζούσαν κυρίως στο ύπαιθρο στην σημερινή νότια Αρκαδία. Αρχικώς ανήκαν στην Αρκαδία και κατόπιν ενσωματώθηκαν στην Λακωνία. Το πιθανότερο είναι ότι αυτό έγινε στην διάρκεια του πολέμου για την προσάρτηση της Αιγύτιδος (περιοχή της Αρκαδίας στα όρια των σημερινών συνόρων Αρκαδίας – Μεσσηνίας).

ΦΑΛΑΓΓΑ ΣΚΙΡΙΤΩΝ

Προσαρτήθηκαν στην Σπάρτη δίχως πολεμική δράση στην κατηγορία των Περιοίκων. Έτσι η Σπάρτη θωρακίζει τα βόρεια σύνορά της, από τους εχθρούς της Αρκάδες και Αργείους. Αυτό, εκτός από λόγους ασφαλείας, γίνεται προφανώς και για λόγους στρατηγικής γενικότερα, καθώς από το στενωπό της Σκιρίτιδος περνούσε η αμαξιτή οδός που ξεκινούσε από το Άργος και μέσω Τεγέας κατέληγε στην Σπάρτη.

Έκτοτε, η ορεινή αυτή περιοχή, η Σκιρίτιδα ταυτίστηκε απολύτως πολιτικά και στρατιωτικά με την Σπάρτη, παρόλο που κάτοικοί της ήσαν Αρκάδες.

Η πόλις Οίον είναι η μοναδική πόλη της Σκιρίτιδος. Στο Β.Δ άκρο του χωριού Κερασιά Αρκαδίας, στο ύψωμα πίσω από την εκκλησία του Αϊ – Γιάννη σκόρπιες πέτρες έχουν αναγνωριστεί ως ερείπια του οικισμού Οίον, της Αρχαίας Σκιρίτιδος.

Osprey_-_Elite_066_-_The_Spartan_Army_page_45_1

Οι Σκιρίτες ως δύναμη ήταν μία απο τις μόρες της Σπάρτης. Ο Διόδωρος ο Σικελιώτης (XV.32.1) μας λέει, ότι η μόρα Σκιριτών αποτελείτο από εξακόσιους άνδρες (οι οποίοι ήσαν γνωστοί για την σωματική τους δύναμη και αντοχή), που ονομαζόταν και Σκιρίτης λόχος.

Ενώ ο Θουκυδίδης (v.67), μας πληροφορεί ότι στην μάχη κατείχαν το αριστερό («ευώνυμον») κέρας της παρατάξεως, δίπλα στον Βασιλιά. Το δεξί το κατείχαν οι τριακόσιοι.

Στην παράταξη μάχης, όταν η φάλαγγα πορεύεται προς μάχη ουδείς είναι μπροστά από τον Βασιλιά πλην Σκιριτών. Πιο μπροστά και από τους έφιππους ανιχνευτές. Ήταν η εμπροσθοφυλακή του Σπαρτιατικού στρατού και προπορεύονταν του κυρίου τμήματος της φάλαγγος.

Το σύμβολο της μόρας Σκιριτών, ήταν ένα άσπρο γεράκι σε μαύρο φόντο. Οι Σκιρίτες κατείχαν ένα ιδιαίτερο ρόλο στο Σπαρτιατικό στρατό.  Οι Σκιρίτες ήσαν στρατιωτικά τμήματα που αναλάμβαναν δύσκολες αποστολές, κάτι σαν τις σημερινές ειδικές δυνάμεις. Για να κατανοήσουμε πόσο ομοίαζαν οι άντρες αυτοί με τους σύγχρονους καταδρομείς, αρκεί να αναφέρουμε ότι στις καταδρομικές επιχειρήσεις τους την νύχτα, έβαφαν το πρόσωπο και το σώμα τους μαύρο με σκόνη από κάρβουνο για απόκρυψη-παραλλαγή.

Σύμφωνα με το Διόδωρο τον Σικελιώτη, το σπουδαιότερο επίτευγμα του Σκιρίτη λόχου αποτέλεσε, μεταξύ άλλων, η εξολόθρευση δύο αδερφών του Ξέρξη μέσα στη βασιλική σκηνή, του Αβροκόμη του Πρεσβυτέρου και του Υπεράνθη, μία από τις νύχτες κατά τη διάρκεια της μάχης των Θερμοπυλών. Το σχέδιο του βασιλιά Λεωνίδα ήταν η δολοφονία του ίδιου του Ξέρξη, τον οποίο όμως το απόσπασμα των Σκιριτών δεν βρήκε εντός της σκηνής του. Το απόσπασμα εξοντώθηκε από τη δύναμη των επιλέκτων Περσών “Αθανάτων” όταν αργότερα έγινε αντιληπτό.

Σε περίπτωση ενέδρας ή εμποδίου, ειδοποιούσαν το κυρίως τμήμα να μην βρεθεί προ απροόπτου. Σε τέτοιες περιπτώσεις, εκτός από ενημέρωση του κυρίου τμήματος ήσαν επιφορτισμένοι με το να βρίσκουν άλλα δρομολόγια ώστε να διασφαλίζουν την ομαλή προσπέλαση του κυρίως τμήματος. Επίσης, σε περίπτωση στρατοπέδευσης της φάλαγγος οι Σκιρίτες στρατοπέδευαν σε σημεία που μπορούσαν να διακρίνουν από μακριά τους εχθρούς και τις κινήσεις τους.

Ο Ξενοφών στην «Λακεδαιμονίων Πολιτεία» τοποθετεί τους Σκιρίτες φρουρούς την νύχτα (xii. 3), ενώ εξηγεί ότι οι Λακεδαιμόνιοι τους τιμούν ιδιαίτερα καθώς οι τρομεροί και ακάματοι Σκιρίτες δεν λογαριάζουν κόπο ή κίνδυνο. Τα κατορθώματα των ανδρών αυτών, υμνήθηκαν από τους Λακεδαιμόνιους. Επίσης ο Ξενοφών στην «Κύρου Παιδεία» (IV, 2), τους συγκρίνει με τους ανίκητους Υρκανούς ιππείς.

«ὁ δὲ Σκιρίτης καλούμενος λόχος παρὰ τοῖς Σπαρτιάταις οὐ συντάττεται μετὰ τῶν ἄλλων, ἀλλ᾽ ἰδίαν ἔχων σύστασιν μετὰ τοῦ βασιλέως ἵσταται, καὶ παραβοηθεῖ τοῖς αἰεὶ θλιβομένοις μέρεσι: συνεστὼς δ᾽ ἐξ ἐπιλέκτων ἀνθρώπων μεγάλας ποιεῖται ῥοπὰς ἐν ταῖς παρατάξεσι καὶ κατὰ τὸ πλεῖστον αἴτιος γίνεται τῆς νίκης».

 

 SYNOPSIS TO OTHER LANGUAGES

byza_grn

The Sciritae or Skiritai (Greek: Σκιρῖται Skiritai) were a people subject to Sparta, whose status is comparable to that of the Perioeci. They lived in Skiritis, a mountainous region located in northern Laconia on the border with Arcadia, between the Oenus and the Eurotas rivers.

According to Stephanus of Byzantium and Hesychius of Alexandria, the Sciritae were of Arcadian origin. Their way of life was essentially rural: they mostly lived in villages, of which the biggest were Oion and Caryai. Their territory was inhospitable, but was of strategic importance for Sparta since it controlled the road to Tegea, which explains why it rapidly fell in Spartan hands. Their status was to that of the Perioeci, but Xenophon keeps them distinguished.

In war the Sciritae formed an elite corps of light infantry, a lochos (battalion) of about 600 men, which were used as a complement to the civic army. According to Thucydides (v. 67), they fought on the extreme-left wing in the battle-line, the most threatening position for the hoplite phalanx: “In this battle the left wing was composed of the Sciritae, who in a Lacedaemonian army have always that post to themselves alone”. At night, they were placed as sentinels ahead of the army (Xenophon, Constitution of the Spartans, xii. 3) and acted as scouts to open the way for the king, whom they only could precede.

In the Cyropaedia (IV, 2), Xenophon compares them to the Hyrcanian cavalry, used by the Assyrians as rear-guard.

byza_grn

Skiritai

Bei den Skiritai (altgriechisch: Σκιρῖται) handelt es sich um die freien Bewohner einer Landschaft im bergigen Norden des spartanischen Staatswesens, an der Grenze zu Arkadien. Aufgrund der strategischen Bedeutung für Sparta – durch die Skiritis verläuft die Straße nach Norden – wurden die Skiritai frühzeitig von den Spartanern unterworfen und erhielten den Status der Periöken.

Laut Stephan von Byzanz waren die Skiritai arkadischen Ursprungs, in Xenophons “Staatswesen der Lakedämonier” spielen sie eine hervorgehobene Rolle: Sie dürfen als einzige vor dem König ins Feld marschieren und verrichteten den Späh- und Wachdienst der spartanischen Armee. Laut Thukydides, der im Buch V (67 und 68) den Aufbau des spartanischen Heeres und die Schlacht bei Mantineia beschreibt, kämpfen die Skiritai am gefährdeten linken Flügel der Phalanx. Im Buch IV, Abschnitt 2 der “Kyropädie” (Erziehung des Kyros) vergleicht Xenophon sie mit der hyrkanischen Kavallerie, die von den Assyrern weder in gefährlichen Situationen noch in anstrengenden Unternehmungen geschont wurden, ähnlich wie die Lakedämonier ihre Skiriten einsetzten.

byza_grn

Skirites

Les Skirites (en grec ancien Σκιρῖται / Skiritai) sont un peuple appartenant à l’État lacédémonien, de statut comparable à celui des Périèques. Ils sont établis en Skiritide, région montagneuse et sauvage située au nord de la Laconie, à la frontière avec l’Arcadie, entre l’Oinous et l’Eurotas.

Selon des auteurs tardifs comme Étienne de Byzance ou Hésychios d’Alexandrie, les Skirites sont d’origine arcadienne. Leur mode de vie est essentiellement rural : leur habitat est éclaté en villages, les principaux étant Oion et Caryai. Leur territoire est inhospitalier, mais stratégiquement important pour Sparte puisqu’il domine la route menant vers Tégée, ce qui explique qu’il tombe rapidement sous la coupe spartiate. Leur statut est semblable à celui des Périèques, mais Xénophon (Helléniques, V, 2) les en distingue.

En temps de guerre, les Skirites forment un corps d’élite d’infanterie légère, un loche (bataillon) à part de 600 hommes, qui sert de complément à l’armée civique. Selon Thucydide (V, 67, 1), ils combattent à l’extrême-gauche de la ligne de bataille, poste le plus menacé de la phalange hoplitique : « de tout temps ils sont les seuls des Lacédémoniens à avoir le privilège de combattre séparément et à cette place ». La nuit, ils sont placés en sentinelle au-devant de l’armée (Xénophon, République des lacédémoniens, XII, 3) et jouent les éclaireurs pour ouvrir la voie au roi, qu’ils sont les seuls à précéder (ibid., XIII, 6).

Dans la Cyropédie (IV, 2), Xénophon les compare aux cavaliers hyrcaniens, utilisés par les Assyriens comme arrière-garde.

Ils restent fidèles au régime spartiate jusqu’en 370-369 av. J.-C., date à laquelle l’armée d’Epaminondas libèrera les Hilotes de Messénie et envahit la Laconie, mettant ainsi un terme à l’hégémonie du régime des homoioi sur le Péloponnèse et à la politique d’expansion spartiate en Béotie.

byza_grn

Esquiritas

Los Esquiritas (en griego Σκιρῖται, Skiritai) eran un pueblo perteneciente al estado lacedemonio, de estatus comparable al de los periecos. Estaban establecidos en Esquirítida, región montañosa y salvaje situada al norte de Laconia, en la frontera con Arcadia, entre el Oenos y el Eurotas.

Según los autores tardíos como Esteban de Bizancio o Hesiquio de Alejandría, los esquiritas eran de origen arcadio. Su modo de vida era esencialmente rural: su hábitat estaba enclavado en pueblos, los principales eran Oion y Caryai. Su territorio era inhóspito, pero estratégicamente importante para Esparta, ya que dominaba la ruta que llevaba hacia Tegea, lo que explica que cayera rápidamente bajo aquella. Su estatus social era semejante al de los periecos, pero Jenofonte (Helénicas V.2) los diferencia.

En época de guerra, los esquiritas formaban un cuerpo de élite de infantería ligera, un lochos (batallón), una parte de los 600 hombres, que servía de auxiliares del ejército ciudadano. Según Tucídides, (Historia de la Guerra del Peloponeso V.67.1), combatían en la extrema izquierda de la línea de batalla, que era el puesto más amenazado de la falange hoplítica: «de todas las épocas son los únicos de los lacedemonios en tener el privilegio de combatir separadamente y en este sitio». Por la noche, eran puestos de centinelas delante del ejército (Jenofonte, República de los lacedemonios XII.3) y hacen de exploradores para abrir camino al rey, al que son los únicos en preceder (ibid., XIII, 6).

En la Ciropedia (IV.2), Jenofonte los compara con los caballeros hircanios, utilizados por los asirios como retaguardia.

byza_grn

Скириты

Материал из Википедии — свободной энциклопедии

Скириты (др.-греч. Σκῑρῖται) — известные по древнегреческим источникам жители Скиритиды, горной области на Севере Лаконики.

Скириты отличались воинственностью и неприхотливостью, к тому же они, как правило, проявляли верность спартанцам. Поэтому они составляли особый легковооруженный отряд в спартанском войске. Этот отряд имел привилегию — он всегда занимал место на левом, наиболее опасном, крыле фаланги. На марше скириты двигались впереди колонны. В лагере выполняли задачу охранения. Обычно скиритам поручались самые опасные функции. В некотором смысле, в спартанском войске они выполняли роль конницы. Известен эпизод со скиритами во время сражения при Мантинее 418 г. до н. э.

byza_grn

Skiritai

D’Skiritai (algr.: Σκιρῖται) waren e Vollek am Lakedaimonesche Staat, déi en ähnleche Status hate wéi d’Peroiken. Si hunn an der zu Skiritis gewunnt, enger wëller Biergerlandschaft am Norde vu Lakonien op der Grenz mat Arkadien, tëscht dem Oinous an dem Eurotas.

Spéideren Auteuren, wéi dem Stephanos vu Byzanz oder dem Hesychios vun Alexandria no, haten d’Skiritai arkadesch Originnen. D’Skiritai waren eng reng Landevëlkerung, a si hunn a ville klengen Dierfer gewunnt, wouvun d’Haaptdierfer Oion a Caryai waren. Hiren Territoire war zwar net déi bescht Plaz fir ze wunnen, mä hat fir Sparta eng grouss strategesch Bedeitung, well en d’Strooss op Tegea dominéiert huet.

A Krichszäiten hunn d’Skiritai en Elitekorps vu liichter Infanterie gestallt, deen zu der spartanescher Arméi gezielt huet. Dem Thukydides no hu si op der ganz lénkser Säit gekämpft, Posten deen am meeschten duerch d’hoplitesch Phalanx a Gefor war. Vun alle Lakedaimonier ware si déi eenzeg, déi op dëser Plaz eenzel kämpfen duerften. An der Nuecht goufe si als Sentinelle virun der Arméi opgestallt an hunn dem Kinnek vu Sparta de Wee fräigemaach. Si waren déi eenzeg, déi virum spartanesche Kinnek marschéiert sinn.

De Xenophon huet si och mat den hyrkanesche Kavaléier verglach, déi vun den Assyrer weder a geféierlechen nach an ustrengenden Entreprise verschount goufen.

(3934)

4,801 total views, 2 views today

2 thoughts on “ΣΚΙΡΙΤΕΣ – ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΟΥ ΣΠΑΡΤΙΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ”

  1. Κρυπτεία
    Κρυπτεία στα αρχαία Ελληνικά σημαίνει η κρυφή, άρα μυστική (υπηρεσία) και ξενηλασία η απέλαση των ξένων. Συνεπώς «κρυπτεία» ήταν η αντίστοιχη μυστική υπηρεσία των σύγχρονων κρατών και «ξενηλασία» η διαδικασία απέλασης για λόγους κρατικής ασφάλειας (αποτροπή κατασκοπείας, δολιοφθοράς, κ.ά).
    Όπως προκύπτει από αρχαία κείμενα, ο θεσμός της λεγομένης «κρυπτείας» προέβλεπε να παρακολουθούνται κρυφά οι είλωτες και οι περίοικοι είτε για τυχόν εξεγέρσεις είτε για κατασκοπεία και προδοσία στρατιωτικών μυστικών στους εχθρούς.

    Όποιος από τους είλωτες ή τους περίοικους κρινόταν ότι κατασκόπευε ή μπορούσε να  προδώσει στρατιωτικά μυστικά στους εχθρούς θανατώνονταν εν κρυπτώ.

  2. Κρυπτεία

    Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

    Με τον όρο κρυπτεία εννούμε τη φόνευση των ειλωτών απ’ τους Σπαρτιάτες, χωρίς οι τελευταίοι να τιμωρούνται.[1] Όπως εξιστορεί ο Πλούταρχος, στο έργο «Λυκούργος» (Βίοι Παράλληλοι), αναφέρει[2]:

    Ἐν μὲν οὖν τούτοις οὐδέν ἐστιν ἀδικίας ἴχνος οὐδὲ πλεονεξίας, ἣν ἐγκαλοῦσιν ἔνιοι τοῖς Λυκούργου νόμοις, ὡς ἱκανῶς ἔχουσι πρὸς ἀνδρείαν, ἐνδεῶς δὲ πρὸς δικαιοσύνην. ἡ δὲ καλουμένη κρυπτεία παρ’ αὐτοῖς, εἴ γε δὴ τοῦτο τῶν Λυκούργου πολιτευμάτων ἕν ἐστιν, ὡς Ἀριστοτέλης ἱστόρηκε, ταύτην ἂν εἴη καὶ τῷ Πλάτωνι περὶ τῆς πολιτείας καὶ τοῦ ἀνδρὸς ἐνειργασμένη δόξαν. ἦν δὲ τοιαύτη· τῶν νέων οἱ ἄρχοντες διὰ χρόνου τοὺς μάλιστα νοῦν ἔχειν δοκοῦντας εἰς τὴν χώραν ἄλλως ἐξέπεμπον, ἔχοντας ἐγχειρίδια καὶ τροφὴν ἀναγκαίαν, ἄλλο δὲ οὐδέν· οἱ δὲ μεθ’ ἡμέραν μὲν εἰς ἀσυνδήλους διασπειρόμενοι τόπους, ἀπέκρυπτον ἑαυτοὺς καὶ ἀνεπαύοντο, νύκτωρ δὲ κατιόντες εἰς τὰς ὁδοὺς τῶν εἱλώτων τὸν ἁλισκόμενον ἀπέσφαττον. πολλάκις δὲ καὶ τοῖς ἀγροῖς ἐπιπορευόμενοι τοὺς ῥωμαλεωτάτους καὶ κρατίστους αὐτῶν ἀνῄρουν

    Το απόσπασμα αυτό μας πληροφορεί ότι οι άρχοντες (ευπατρίδες) έστελναν εκπαιδευμένους νεαρούς με εγχειρίδια δηλαδή μικρά μαχαίρια και αναγκαία τροφή για να σκοτώσουν τους πιο ρωμαλέους είλωτες. Ο Θουκυδίδης, στον οποίο παραπέμπει ο Πλούταρχος, αναφέρει ότι οι είλωτες, οι οποίοι νικούσαν τους Σπαρτιάτες σ’ αυτή τη δοκιμασία, στεφανώνονταν και απελευθερώνονταν.[2] Ο Αριστοτέλης, στον οποίο παραπέμπει ο Πλούταρχος, αναφέρει ότι οι έφοροι, κάθε χρόνο, κήρυτταν πόλεμο κατά των ειλώτων, ώστε να θεωρείται νόμιμος ο φόνος τους.[2]

    Η κρυπτεία περιγράφεται και στο έργο «Νόμοι» (Βιβλίον Α) του Πλάτωνα, στον διάλογο μεταξύ του Μέγιλλου και του Αθηναίου[3]:

    ἔτι δὲ καὶ κρυπτεία τις ὀνομάζεται θαυμαστῶς πολύπονος πρὸς τὰς καρτερήσεις, χειμώνων τε ἀνυποδησίαι καὶ ἀστρωσίαι καὶ ἄνευ θεραπόντων αὐτοῖς ἑαυτῶν διακονήσεις νύκτωρ τε πλανωμένων διὰ πάσης τῆς χώρας καὶ μεθ᾽ ἡμέραν. ἔτι δὲ κἀν ταῖς γυμνοπαιδίαις δειναὶ καρτερήσεις παρ᾽ ἡμῖν γίγνονται τῇ τοῦ πνίγους ῥώμῃ διαμαχομένων, καὶ πάμπολλα ἕτερα, σχεδὸν ὅσα οὐκ ἂν παύσαιτό τις ἑκάστοτε διεξιών

    Παραπομπές

    1. Το Σύνταγμα της Αρχαίας Σπάρτης, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Νομικής, Σταύρος Δημητρόπουλος, Αθήνα 2004, σελ. 30
    2. Πλούταρχος, Λυκούργος 28
    3. Πλάτων, Νόμοι, Βιβλίον Α, 633c

    Πηγές

    • Πλούταρχος, Βίοι Παράλληλοι, Λυκούργος

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *


− two = 1

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>